Tasarım tescili süresiz bir hak değildir. Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre tescilli bir tasarım ilk olarak 5 yıl korunur. Bu süre beşer yıllık dönemlerle uzatılabilir, ancak toplam koruma süresi en çok 25 yıldır. Bu nedenle tasarımın ticari ömrünü ve kullanımını koruma süresiyle birlikte planlamak gerekir.

Koruma süresine ilişkin temel bilgiler şunlardır:

İlk tescil süresi: 5 yıl.
Yenileme: beşer yıllık dönemlerle.
Azami toplam koruma: 25 yıl.
Tescilsiz tasarım korumasının süresi ayrıdır: Türkiye'de ilk kamuya sunulma tarihinden itibaren 3 yıl ve yalnızca kopyalamaya karşı.

Yenileme neden önemlidir? Yenileme yapılmazsa, koruma süresi sona erdiğinde tescilli hak devam etmez. Ürün hâlâ satılıyor olsa bile hakkın korunması için yenileme işlemi zamanında ve doğru usulle yapılmalıdır. Yenileme için ücret ödeme ve belge işlemleri gerekebilir; güncel ücret ve usuller TÜRKPATENT'in güncel tarifesine göre belirlenir.

Yenileme takvimi, başvuru tarihi ve resmi kayıtlardaki koruma dönemleri esas alınarak hazırlanmalıdır. Tescil belgesinin düzenlendiği tarih ile başvuru tarihini karıştırmayın. Takvimde güncel usul kontrolü, iç onay ve işlem teyidi için ayrı alanlar bulunsun. Kullanılan iletişim bilgilerinin güncelliğini kontrol etmek de dosya yönetimini kolaylaştırır.

Devir ve lisans. Tescilli tasarım, koruma süresi içinde devredilebilir veya lisans verilebilir. Bu işlemler de resmi kayıt ve ilgili mevzuatın şartlarına tabidir.

Koruma dönemi sona erdiğinde tasarım hakkının durumu yeniden değerlendirilmelidir. Bir görünümün başkası tarafından kullanılmasının uygun olup olmadığı yalnız yenileme kaydına bakılarak söylenemez. Aynı üründeki marka unsurları, sözleşmeler ve başka haklar ayrıca incelenebilir. Portföyden çıkarılan bir dosyanın geçmiş kayıtlarını silmek yerine erişilebilir biçimde saklamak yararlıdır.

SMK m.69 uyarınca tescilli tasarımın koruması başvuru tarihinden itibaren hesaplanır. İşletmenin ürün takvimini bunun yerine kullanmak doğru olmaz: satış başlangıcı veya yeni katalog tarihi ayrı bilgilerdir. Resmi kayıtla şirketin portföy çizelgesi uyuşmuyorsa farkı araştırın. Bir tasarımın yenilenmemesi, marka veya başka haklara ilişkin bütün sorunların ortadan kalktığı anlamına da gelmez.

Portföy toplantısında her tasarım için satışta olma durumu, stoktaki ürünler, planlanan yeni sürüm ve lisans ilişkileri ayrı satırlarda değerlendirilebilir. Bir ürün artık üretilmiyor olsa da eldeki stok veya geçmiş kullanım nedeniyle dosyasının saklanması yararlı olabilir. Yenileme kararını yalnız satış sayısına bağlamak yerine ürün ailesindeki rolünü de konuşun. İşlemi takip edecek kişiyi, kontrol eden kişiyi ve ödeme belgesinin saklanacağı yeri önceden belirleyin. Başvurunun alındığına ilişkin kayıt ile işlemin tamamlandığına ilişkin kaydı ayırmak, ekip içinde yanlış anlaşılmayı azaltır.

Tasarımınızın koruma planını birlikte değerlendirmek için tasarım izleme hizmet sayfamıza (/tr/hizmetler/tasarim-izleme) bakabilirsiniz. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; dosyanıza özel değerlendirme için vekilimize danışın.

Tasarım Yenileme ve Koruma Süresi